Super User
Şairləri tənqid etmək nəyə lazımdır? - BİR TƏDBİRİN TƏƏSSÜRATLARI
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalı Esmira Günəşin yazısını təqdim edir.
Həftəsonu Sumqayıtın Tarixi Muzeyində şəhid Yusif Allahverdiyevin xatirəsinə həsr olunmuş tədbirdə qonaq idim. İlk öncə onu qeyd edim ki, tədbir gözəl hazırlanmışdı. Tarix muzeyinin direktoru başda olmaqla oranın bütün əməkdaşları şəhidlərimizin xatirəsini hər zaman yad edir, tez-tez tədbirlər təşkil edirlər.
İlk Qarabağ savaşlarının qəhrəmanı üçün hazırlanan tədbirdə qonaqlar da az deyildi. Lakin bir məqamı vurğulamaq istəyirəm ki, çıxış üçün dəvət olunan şəxslərdən bəziləri boş danışaraq vaxt itkisinə səbəb oldular. Məsələn, özünü “Cəmaləddin Hocanın Azərbaycandakı səlahiyyətli nümayyəndəsi” kimi təqdim etdirən biri çıxıb dedi ki, “şəhidlərə kitabları pulla çap edirlər. Şairlər şəhid ailələri üçün niyə təmənnasız kitab çap etmir? Biz təmənnasız xidmət edirik, şəhid ailələri təmənnasız ehsanlar veririk” və s.
Kimdir bu Cəmalləddin Hoca? Mən biləni türklərdə hoca məsciddə mollaya, müəllimə, bir sözlə hörmətli şəxsə deyilir. Və ən əsası Azərbaycanda şəhid ailələri üçün bu Cəmaləddin Hoca nə edib ki, hələ səlahiyyətli nümayəndəsi də olsun? Və bir balaca araşdırdım ki, Cəmaləddin Hoca deyə təqdim olunan şəxsin Azərbaycanda özünü onun səlahiyyətli nümayəndəsi kimi təqdim edən şəxslə əslində heç bir əlaqəsi də yoxdur. Hətta bu məsələdə Cəmaləddin Hoca dəfələrlə xəbərdarlıq edib ki, mənim adımdan heç kəs istifadə etməsin.
Demək, “Hoca” deyə təqdim olunan Cəmaləddin bəy oturub öz ölkəsində, arada internet vasitəsi ilə canlı bağlantı yaradıb şəhid anaları ilə söhbət edir. Bu qədər. Onun guya şəhidlərimizi bütün dünyada tanıtmağına isə əsaslı dəlil və sübut yoxdur. Elə isə burada sual yaranır. Necə tanıdır şəhidlərimizi dünyada o şəxs? Hansı kitabı çap etdirib dünya səviyyəsində? Hansı qəzetdə, hansı jurnalda tanıtdırlb şəhidlərimizi ki, bizim bunlardan xəbərimiz yoxdur? Ya da hansı qalıcı bir işi görüb ki, biz bilmirik? Hansı şəhidimizin qapısını açıb ziyarət ediblər? Hansı şəhid guşəsində aldıqları kiçik hədiyyə yer alıb? Bildiyim qədəri ilə Azərbaycana bir dəfə gəlib, şəhid ailələri ilə görüşmək istəyib və məkan tapa bilməyib. Yəni gördüyü iş rəsmi olsaydı dövlətimizin rəsmi qurumları qarşılayardı də Cəmaləddin bəyi. Deməli sıradan bir insandır və dövlət üçün əhəmiyyətli biri deyil.
Gələk tədbirdə onun dırnaqarası səlahiyyətli nümayəndəsi Əziz adlı şəxsin şairləri gözdən salmaq üçün etdiyi çıxışa. Əvvəla şairləri dövlət maaşla təmin etmir. Sonra, nəşriyyatlar kitabları təmənnasız çap etmirlər. Çünki nəşriyyatın da materialları təmənnasız təmin olunmur. Hətta şəhidlər haqqında kitablar olsa da belə, o kitabların kağızı puldu, boyası puldu. Kitab göydən zənbillə düşmür ki.
Şair gecəsini gündüzünə qatıb qəlbinin ağrısını, qələminin yanğısını hədiyyə edə bilər şəhid ailəsinə, ancaq şəhidlərimizin hamısına kitab çap etdirməyə şairlərin gücü çatmaz. Mən şəhidlərimiz üçün 20 kitab çap etdirmişəm. Ölkəmizdə şəhidlər üçün ən çox kitab yazan şairə mənəm. O kitabları ərsəyə gətirə bilmək üçün maddi problemlər də yaşayıram. Çapdan sonra şəhid ailələrinə kitabları təhvil verə bilmək üçün bir-bir evlərini ziyarət edirəm. Yaşadıqları bölgələrdə tədbirlər keçirirəm. Heç bir maşın da şəhid qapısına pulsuz aparmır. Şairlər övladının boğazından kəsib kitablar ərsəyə gətirir ki, gələcək nəsillər şəhidlərimizi unutmasınlar. Nə Cəmalləddin bəylər, nə də onun nümayəndələri şairlərin kitablarının xərclərini qarşılamır. Və ya bir şəhid üçün kitab çap etdirib, gedib qapısına ailəsini ziyarət etməyiblər. Bəs onda bu ittihamlar nədəndir?
Tədbirdə şairlər də iştirak edirdi. Habil Yaşar şəhidə həsr etdiyi şeiri səsləndirmişdi və kitabını şəhidin övladına hədiyyə etmişdi. Sağ olsun, əziyyət çəkib, şeir yazıb, hələ vaxt ayırıb tədbirə gəlib, şeiri özü səsləndirib.
Mən tədbirdə çıxış etmədim. Sağ olsunlar dəfələrlə çıxış etməyimi istəsələr də, başqa tədbirim də olduğu üçün çıxış etmək istəmədim ki, tədbirin vaxtı uzanmasın. Ancaq şair həmkarımız Habil Yaşar gözəl çıxış etdi. Və onun çıxışından sonra Əziz adlı həmin şəxsin şairlər haqqında dilə gətirdiyi qınaqları xoşuma gəlmədi. Tədbirin qonaqlarına da bu xoş olmadı. Həm şəhid tədbirində yersiz bir çıxış idi, həm də boş yerə tədbirin vaxtı uzandı.
Şairləri qınamaqdansa onlara dəstək olunmalıdır ki, şəhidlər haqqında yazanların sayı daha da çox olsun.
Hə, bir də şəhidlərimizi dünyada tanıtmaq məsələsinə gəlincə mənim şəhidlərimiz haqıqında yazılarım Türkiyədə qəzetlərdə, dərgilərdə dəfələrlə çap olunub. Saytlarda paylaşılıb. Təbrizdə şəhidlərimizin xatirəsinə iki dildə kitab çap etdirmişəm. Bir kitablıq şeirimə bəstəkar Yaqut Almaz tərəfindən musiqi bəstələnib və şəhid ailələrinə tam təmənnasız təqdim olunub. Kitablarımın xarici ölkələrin diasporluğuna təqdim olunub. Tədbirlərdə istifadə olunur. Sağ olsun, Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyimiz də şəhidlərimiz haqqında az kitab çap etdirməyib. Hətta 3-4 dildə çap olunub xarici ölkələrə göndərilən kitablarımız da var.
Nəzərə alın ki, şəhidlərimiz çoxdur və hələ də haqqında məlumatımız olmayan şəhidlərimiz var. Odur ki, kimlərisə qınayaraq vaxt itirməkdənsə qızıl vaxtınızı daha səmərəli işlərə sərf edin. Və ya kiminsə işini bəyənmirsinizsə, özünüz ondan da yaxşısını edin, biz də baxıb əhsən deyək.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
Bəşər tarixinin 20 ən qəddar canisi –ADƏM İSMAYIL BAKUVİ
Bir müddət öncə Adəm İsmayıl Bakuvinin “Məhşər divanı: Yalanın 17 anı” kitabı bu dəfə rus dilində işıq üzü gördü, ardınca kitabın türk və erməni dillərində dərci də həyata keçiriləcək. Kitab bəşər tarixinin ən qatı cinayətkarları olan 17 erməninin utopik məhkəməsindən bəhs edir.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalı kitabdan maraqlı bir hissəni dərc etməklə oxucularını kitabı əldə edib oxumağa çağırır. Əlbəttə ki, tarixin 17 suçlu, cinayətkar ermənisinin məhşər divanı qarşısına çıxması və onların törətdikləri cinayətlərin tarixi sənədlərlə isbatı çox maraqlıdır. İndi təqdim etdiyimiz hissə isə kitabın hazırlıq hissələrindəndir. Düşünürük ki, bu da oxucularda maraq doğuracaq. Bəs ümumən tarixinin ən qəddar caniləri kimlərdir? Kimlər insan qanın dan dəniz yaradıblar?
Kaliqula
Qədim Roma imperatoru öz hakimiyyətini itirməkdən hədsiz dərəcədə qorxub ətrafdakı hər kəsi özünə potensial düşmən sanırmış. Bu adam qeyri-adı qanunlar icad edibmiş. Məsələn, kim imperatorun üzünə baxsa, onun içərisində şirlər olan qəfəsə atılması. Çox qəribə ölüm hökmləri icra olunurdu imperiyada. Arıların sancması kimi. Kaliqula həm də nizamsız seksual həyat keçirir, çox sayda zorlamalara imza atırdı.
Neron
Daha bir Qədim Roma imperatoru 1-ci əsrdə daxili üsyanları qəddarcasına yatırtması, sonradan isə despotu ilə yadda qalıb, özünə rəqib bildiyi bütün saray əyyanlarını, hətta həyat yoldaşı Oktaviyanı belə edam etdirib. 64-cü ildə isə Roma şəhərində baş verən dəhşətli yanğını təşkil edib, şəhərin əsas küçələri onun ucbatından yanıb kül olub.
Çingizxan
Monqol imperiyasının yaradıcısı, ilk böyük xanı. 12-ci əsrdə yer üzərindən Tanqut çarlığını, Çinin Tzsin imperiyasını, Bağdad xəlifəliyinı, Voljsk Bolqarıstanını və Xorəzmşah kimi dövlətləri silmişdir, on minlərlə insanların qətlə yetirilməsinə, əsir və qul həyatına məhkum olunmasına rəvac vermişdir.
Vlad Sepeş – Drakula
15-ci əsrdə yaşayan bu macar-rumın qrafı Transilvaniyada ağlasığmaz qəddarlığı ilə yadda qalıb. Məsələn, 300 braşovlu gənci tonqalda yandırıb, qadınları ucu şiş taxtaya keçirib balalarını onlara sarımaqla işgəncəyə məruz qoyub. Drakula özü şəxsən qətlə yetirdikləri 23884 türkün cəsədini sayıbmış. Hətta qəddarlığına görə bu şəxsin incəsənətdə dönə-dönə obrazı da yaradılıb.
İvan Qroznı
Ağlasığmaz vəhşilikləri ilə seçilən bu 16-cı əsr Rus çarı xəyanətdə ittiham edilən saray əyanlarının tikə-tikə doğranıb üzərilərinə ya qaynar su, ya da buz tökülməsiylə dərilərinin ətdən qopmasından həzz alirmiş. Eləcə də o, bakirə qızlara qarşı elədiyi sonsuz sayda təcavüzləri ilə tarixin yaddaşına yazılan cinayətlərə imza atmışdır. Bu şəxs həm də tarixə öz oğlunun qatili kimi düşmüşdür.
Mulay İsmail
Bu Mərakeş sultanı Sudan qullarından ibarət ordusu ilə yeni-yeni torpaqlar işğal edir, əsirlər ələ keçirirmiş. Qana susayanda isə bu hannibal sarı paltar geyinib şikar axtarır, xoşuna gələnləri öldürürmüş.
Birinci Pyotr
Ruslarda imperiya ambisiyası, qonşu xalqların torpaqlarını işğal edərək ucsuz-bucaqsız ərazilərə sahib çıxmaqla bir velikorus şovinizmi yaradıb, bu səbəbdən günü bu günədək də davam edən yüzlərcə ədalətsiz müharibələr aparılıb, milyonlarla insane qurban gedib.
Andronik Ozanyan
Osmanlı və Rus imperiyaları ərazilərində türklərə və azərbaycanlılara yönəli ağlasığmaz vəhşiliklərlə müşayiət olunan qətliamlar həyata keçirib.
Benito Mussolini
Bu italiyalı şəxs məktəbli ikən sinif yoldaşını bıçaqlamasından başlayaraq italyan faşizminin banisi kimi, diktator kimi ölkə daxilində etdiyi cinayətlərinə, eləcə də Hitlerin müttəfiqi kimi 2-ci dünya müharibəsində yüz minlərlə insanı qırdırmağadək uzanan bir həyat yolu keçib.
Adolf Hitler
Bu Almaniya vətəndaşının günahları o qədər çox və təkzibedilməzdir ki (o, faşizmin banisi, 2-ci dünya müharibəsinin səbəbkarıdır, 1939-1945-ci illər ərzində hər il 4 milyonadək insanın qətlinə fərman verib, yəhudilərin məhvinə yönəli Xolokost qətliamı onun ayağındadır), onu tarixin ən qəddar canisi hesab edirlər.
İosif Stalin
Milliyyətcə gürcü olsa belə tarixə SSRİ vətəndaşı kimi düşən, Sovet İttifaqı adlı xalqlar həbsxanasını ən antihumanist həddə qədər inkişaf etdirən, xüsusən 1937-ci ildə on minlərlə ziyalını güllələdən, Sibir çöllərinə sürgün etdirən, 9 milyon insanı həbsxanalara atan, sənayeləşdirmə və kollektivləşdirmə illərində 20 milyon insanın canına qıyan, dünyanın tən yarısını zorən sosialistləşdirib digər yarısı - kapitalizm ilə əbədi mübarizəyə sürükləyən bir qəddar diktator olub Stalin.
Ted Bandi
Tarixə “Amerikanın ən qorxulu adamı” kimi düşmüş bu şəxsin cinayətkar gələcəyi nümunəvi tələbə olduğu dönəmdə əsla proqnozlaşdırılmırmış. Qoluna yalançı gips qoyub çemodanını maşınınadək götürüb aparmağı gözəgəlimli qadınlardan xahiş etməklə təməli qoyulan 30-dan çox cinayət eyni sonucla bitmişdi: qadınların zorlanması və öldürülməsi. Həbs olunub həbsxanadan qaçaraq Ted Bandı ağlasığmaz cinayətlərini yenidən davam etdirmiş, amma növbəti həbsdən sonra elektrik stulunda əyləşdirilməklə öldürülmüşdür.
Kim İr Sen
Bu Şimali Koreya diktatoru 2 milyon insan həyatına qənim kəsilmişdi, özünə “Millətin atası” titulunu götürərək insanları itaət etməyə, alçaltmağa müvəffəq olmuşdu.
Pablo Eskobar
Kolumbiya narkobaronu və terrorçusu olmuş bu şəxsi, təsadüfi deyil ki, sağlığında “Kokain kralı” adlandırırdılar. Medelyin karteli adlı narkoticarət şəbəkəsinin lideri olan bu şəxs 1980-ci illərin sonunda dünya kokain bazarının 80 faizinə nəzarət edirdi. 30 milyard sərvəti olan Eskobar Forbesin dünyanın ən varlıları siyahısında 7-ci pilləyədək yüksəlmişdi. Ağ ölüm adlı narkomaniya məhz onun sayəsində dünyada çiçəklənmiş, yüz minlərlə gənc məhv edilmişdir.
Mao Tze Dun
Çin diktatoru tək elə bircə “Böyük sıçrayış” ideologiyasına 65 milyon insanın, ümumilikdə 33 illik hakimiyyəti dövründə 76 milyon insanın qurban getməsinə rəvac vermişdi. Üstəlik, bu şəxsin qəribə bir cinayəti də vardı, əkin sahələrinin sərçələrdən qorunması adı altında tək bir il ərzində 2 milyard sərçənin məhvinə səbəb olmuşdu.
Səddam Hüseyn
Bu İrak prezidenti öz cəlladlarına milyona yaxın iraklını güllələmək, ölüncəyə qədər döydürmək, qazla boğmaq əmri vermişdi, bəzi insanları hətta əlində tapança özü güllələmişdi.
İdi Amin
Axirətdə qurulan Divan bu uqandalı dövlət başçısını elədiyi vəhşiliklərə görə hətta ağıldan kəm adlandırmışdı. 1971-ci ildə hərbi çevriliş nəticəsində hakimiyyəti zəbt etmiş bu keçmiş Britaniya ordusu zabiti yarım milyon uqandalını öldürtmüş, hətta hannibalizmdə də ittiham olunmuşdu.
Pol Pot
1975-1979-cu illərdə - 4 il ərzində hakimiyyətdə olan bu kambocalı diktator ölkə əhalisinin hər üç nəfərdən birinin məhvinə səbəb olaraq bəşər tarixində ən inanılmaz despot kimi ad çıxarıb.
Pedro Alonso Lopes
“And monstrı” təxəllüslü tarixin ən vəhşi manyakı. Ginnesin rekordlar kitabında “ən qəddar qatil” kimi birincilik daşıyan bu şəxs Cənubi Amerikanın Kolumbiya, Ekvador və Peru kimi dövlətlərində 1975-1978-ci illərdə yüzdən çox yeniyetmə qızı zorlayaraq öldürmüşdür.
Fransua Düvalye
Haitinin 31-ci prezidenti rejim əleyhinə çıxanların hamısını, müxalifləri izlətdirirdi, kim bir kəlmə mənfi fikir bildirirdisə, sözünün kəskinliyinə görə ya həbsə atılır, ya güllələnirdi. Haiti həbsxanaları ağzına kimi dolmuşdu, yeni həbs olunanlara yer tapılmırdı. Ömrünün sonunadək prezident olması barədə mürtəce qərar imzalamışdı bu şəxs. Özünə Papa Dok ləqəbi qazandırmış, ona da nail olmuşdu ki, dövlət himni “Papa Dok əbədidir” sözləri ilə başlasın. Əsarətə, yoxsulluğa sürüklənən xalq ayağa qalxmaq istəyəndə isə gülləbaran edilirdi.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
DİQQƏT! Cem Adrian Bakıya gəlir!
Könül, “Ədəbiyyat və incəsənət”
Event Office Yay Konsertləri afişasını açıqlayıb. Güclü səs tembrinə malik olan, mahnıları 7-dən 77-ə hər kəsin sevgisini qazanan Türkiyə pop ulduzu Cem Adrian Event Office Yay Konsertləri çərçivəsində 17 Avqust 2024-cü ildə Yaşıl Teatr-da sevənlərinin qarşısına çıxacaq. Bu barədə “Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Event Office-dən məlumat verilib.
Cem Adrian məşhur ifaçı, bəstəkar, söz yazarı, prodüser və rejissordur. Cemin unikallığı ondadır ki, bassdan sopranaya qədər bütün səs temberlərində ifa edə bilir. 7 oktavalıq səsinin 4.5–5 oktavasından istifadə edə bilir. onun səs telləri normal insanın səs tellərindən üç dəfə uzundur. Adrian 1980-ci il 30 noyabrda Türkiyənin Ədirnə şəhərində doğulub. Əsl adı Cem Filizdir. Əslən bosniyalı, eləcə də türkdür. Hələ orta məktəbdə oxuyarkən musiqi təhsili almağa başlamış, elə ilk səsyazması da bu zaman işıq üzü görmüşdür. Adrian karyerasına on səkkiz yaşı olarkən radioda başlayıb və altı il burada işləyib. Eyni zamanda, teatr və fotoqrafçılıq ixtisası üzrə təhsil alırdı. Elə həmin vaxt işlədiyi radiostansiyanın studiyalarında özünün bəstələdiyi 250 mahnı yazdırıb. 2003-cü ildə etnik qrup "Mystica" qrupunda solist və rəqqas kimi fəaliyyətə başlayıb. 2004-cü ilin payızında Bilkənt universitetində "xüsusi tələbə" kimi Musiqi və İncəsənət fakültəsində təhsil alamağa başlayıb. 2005-ci ilin fevral ayında Cem Adrianın ilk albomu işıq üzü görüb. Albom Ben Bu Şarkıyı Sana Yazdım adlanırdı. Bu alboma Adrianın 1997–2003-cü illər ərzində özünün studioda yazdığı mahnılar daxil idi. Bu demo albom 16 000 nüsxə ilə satılıb. 2005-ci ildə Cem İstanbulda "Babylon" ilə başlayaraq silsilə konsert proqramları ilə çıxış etmişdir. Eləcə də, Hamburq Bremen Caz Festivalında iştirak etmişdir. 2006-cı ildə ikinci albomu üzərində işləməyə başlamış və həmin ilin noyabrında ikinci albomu Aşk Bu Gece Şehri Terk Edti işıq üzü görmüşdür. 2008-ci ildə o, iki albom çıxarır Essentials / Seçkiler və Emir. Habelə Abdullah Oğuzun Sıcak filmi üçün musiqilər hazırlayır. Məhz həmin filmdə Cem Adrian gənc imam rolunu ifa etmişdir. Konsert saat 20-də başlayacaq. Biletlərin qiyməti 45-245 azn aralığında olacaq.
“Ədəbiyyat və incəsənət” (13.05.2024) |
“Musiqi kimliyimiz” layihəsi Aşıq Şəmşirə həsr olunacaq
Fikrət Əmirov adına Gəncə Dövlət Filarmoniyası Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi, Azərbaycan Aşıqlar Birliyinin dəstəyi ilə "Musiqi kimliyimiz" layihəsini növbəti dəfə təqdim edəcək.
Bu barədə “Ədəbiyyat və incəsənət” portalına filarmoniyadan məlumat verilib.
20-22 may tarixlərində baş tutacaq layihə XX əsr Azərbaycan aşıq sənətinin görkəmli nümayəndəsi, Əməkdar incəsənət xadimi, el havaları və dastanların mahir ifaçısı, əbədiyaşar Aşıq Şəmşirin əziz xatirəsinə həsr olunacaq.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
“Leyla Əliyevanın poetik dünyası” adlı monoqrafiya nəşr edilib
AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun baş elmi işçisi, Rusiya Təbiət Elmləri Akademiyasının həqiqi üzvü, AMEA-nın professoru, filologiya elmləri doktoru Salidə Şəmməd qızı Şərifovanın “Leyla Əliyevanın poetik dünyası” adlı monoqrafiyası “Elm və təhsil” nəşriyyatında nəşr edilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portal müəllifə müraciət edərək nəşr barədə məlumat əldə edib.
Monoqrafiya AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Elmi Şurasının 28 mart 2024-cü il tarixli 2 saylı qərarı ilə çapa tövsiyə olunub. Monoqrafiya fərdi iş planı kimi 2022-2023-cü illərdə AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun baş elmi işçisi S.Şərifova tərəfindən yerinə yetirilmişdir.
“Sənətkarın elmi pasportu seriyası”nın 51-ci nəşri olan monoqrafiyanın rəyçiləri Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Türk xalqları ədəbiyyatı şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Məmməd Əliyev, Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Vüqar Əhməd və Azərbaycan Texniki Universitetinin “Ziya” qəzetinin baş redaktoru, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Müşfiq Çobanovdur.
Monoqrafiyada Leyla Əliyevanın şeirlərinin rus dilindən Azərbaycan dilinə, türk, rus, belarus və ukrayna dillərində, həmçinin Şərq və Qərb dillərinə tərcümə edilərək təqdim edilməsinin əsas səbəblərinə aydınlıq gətirilir. Şeirlərə dünya dillərində mahnılar bəstələnməsi tədqiq edilir.
Leyla Əliyevanın poeziyasının qaynaqlarına nəzər salınır. Şairənin poetik nümunələrinin mövzu müxtəlifliyinə və rəngarəngliyinə aydınlıq gətirilir. Leyla Əliyevanın bədii yaradıcılığının problematikası geniş şəkildə əks etdirir. Monoqrafiyada şairənin yaradıcılığında heca vəzninə, sərbəst şeir şəklinə, həmçinin Avropa ədəbiyyatında formalaşan elegiyaya müraciət etməsinin əksini tapması diqqətdən yayınmır. Leyla Əliyevanın poeziyasında doğma insanların bədii obrazları, müəllif “mən”i, lirik qəhrəmanın tərənnümü ilə yanaşı, qadın obrazlarına və körpə dünyasına poetik baxışı və s. əks etdirməsi monoqrafik tədqiqatın elmi yeniliyi kimi maraq doğurur.
Monoqrafiyada Leyla Əliyevanın poetik nümunələrinin bədii dilinin və təsvir vasitələrinin işlənmə xüsusiyyətlərinə nəzər salınması, istifadə etdiyi ritorik suallar, monoloq şəklində müraciəti, simvollar, epitet və təşbehlər, bədii təzadlar, metaforlar, sinonimlər, xitab və s. məqamların incələnməsi də diqqətdən yayınmır. Leyla Əliyeva poeziyasının Azərbaycan dilinə çevrilməsi prosesində yaranan tərcümə problemlərinə nəzər salınır. Tərcümə nəticəsində baş verən dəyişikliklərin bədii nümunələrin problematikasında, vəznlərində əks olunması faktına aydınlıq gətirilməsi də maraq doğurur.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
Şəhidlər barədə şeirlər – Dmitri Solntsev
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalı Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü Coşqun Xəliloğlunun “Şəhidlər barədə şeirlər” silsiləsini təqdim edir. Bu gün Dmitri Solntsevə həsr edilmiş şeirlə tanış olacaqsınız.
DMİTRİ ALEKSANDROVİÇ SOLNTSEV
(15.04.1995.-24.10.2020.)
Bakı şəhərində doğulmuş, Rus əsilli, Nəsimi rayonundakı 240 nömrəli orta məktəbin və Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universitetinin məzunu, Qarabağın azad edilməsi uğrunda Vətən müharibəsinin şəhidi
Şəhid olduğu yer: Qubadlı rayonu
Dəfn yeri: İkinci Fəxri Xiyaban
Dmitrinin bacısına xəyali məktubu:
-Millətim rus olsa da mən bu yurdun oğluyam,
Bakı mənim ürəyim, Azərbaycan canımdır.
Bakıda doğulmuşam, Vətənimə bağlıyam,
Çörəyi bal kimidir, havası dərmanımdır.
Bakının küçələrin dostlarımla gəzmişəm,
Neçə azərbaycanlı mənə mehriban sirdaş
Birlikdə göy Xəzərdə fərəh ilə üzmüşəm,
Onlara söyləyirəm, ürəklə, “Brat”, “Qardaş”.
ADNSU-nun fərqlənmə diplomunu almışam,
Heç zaman tərk etmərəm mən anamı-Vətəni,
Meylimi bu şəhərə, Bakımıza salmışam.
Cavabın verəcəklər törədənlər fitnəni.
Bacım, salamat qalın, gedirəm Qarabağa,
Paşamızın1 qisası tezliklə alınacaq.
Az qalıb, qovuşacaq yurdimuz gözəl çağa,
Xankəndində, Şuşada himnimiz çalınacaq.
1-Paşamız-General Polad Həşimov
ƏHSƏN, DMİTRİ
Könüllü əsgər oldun əhsən, Dmitri, sənə,
Döyüşdün Füzulidə, Hadrutda, Zəngilanda.
Necə ürəklisənmiş, bağlısanmış Vətənə,
Ürəkdən sevinirdin yurd yerlərin alanda.
Bu torpaqda şəhidlik özü də səadətdir,
Qubadlının uğrunda candan keçdi Dmitri.
Şəhidlər müqəddəsdir, isanlığa zinətdir,
Onlar qurban gediblər doğma diyardan ötrü.
Həmişə dürüst idin, söylərdin həqiqəti,
Fəxri bir sakin oldun sən “Fəxri Xiyabana”.
Gözləyirdin inamla müqəddəs ədaləti,
Unudulmaz oğulsan doğma Azərbaycana.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
“Cabbarlının ədəbi irsi – varlığında bir dünya çırpınırdı” adlı dəyirmi masa təşkil edilib
Respublika Gənclər Kitabxanasında Elm və Təhsil Nazirliyinin tabeliyində olan 4 nömrəli Uşaq-Gənclər İnkişaf Mərkəzi PHŞ ilə birlikdə görkəmli dramaturq, şair, nasir, teatrşünas, kinoşünas, tərcüməçi, kinossenarist, jurnalist, rejissor Cəfər Cabbarlının 125 illik yubileyi münasibəti ilə “Cabbarlının ədəbi irsi -varlığında bir dünya çırpınırdı” adlı dəyirmi masa təşkil edilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına kitabxanadan verilən məlumata görə, Cəfər Cabbarlı yaradıcılığının yeniyetmə və gənclər arasında təbliği, əsərlərinin müzakirəsi məqsədilə təşkil edilən tədbirdə mərkəzin pedaqoji heyəti, dərnək üzvləri, məktəblilər, tələbə və gənclər iştirak edib.
Tədbirə Ulu Öndər Heydər Əliyevin və dövlətin müstəqilliyi, ərazi bütövlüyü uğrunda canını fəda etmiş qəhrəman Azərbaycan oğullarının xatirəsinin bir dəqiqəlik sükutla yad edilməsi ilə başlanılıb.
Kitabxananın Tədbirlərin təşkili və çap məhsulları üzrə iş şöbəsinin müdiri Qənirə Mustafayeva 1937-ci ildən Cəfər Cabbarlının adını daşıyan Respublika Gənclər Kitabxanasında Azərbaycan mədəniyyətinin, ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrinə həsr edilən tədbirlərin keçirilməsi zəruriyyətini vurğulayaraq, Cəfər Cabbarlının həyat və yaradıcılığına həsr edilən, kitabxananın hazırladığı elektron məlumat bazası və ədibin 125 illik yubileyi ilə əlaqədar yenidən çap edilməsi nəzərdə tutulan biblioqrafiya haqqında məlumat verib. Azərbaycan xalqının milli – mədəni sərvətinin, yüzilliklərlə ölçülən qədim tarixə malik mədəniyyətininin, ədəbiyyatının təbliği, gələcək nəsillərə ötürülməsi istiqamətində kitabxanaların rolunun əvəzsiz olduğunu bildirib.
4 nömrəli Uşaq-Gənclər İnkişaf Mərkəzinin Bədii yaradıcılıq şöbəsinin metodisti Məhsəti Məmmədova Cəfər Cabbarlının ədəbiyyatımıza, mədəniyyətimizə verdiyi töhfələr haqqında danışaraq onun XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının ən parlaq simalarından biri olduğunu, ədəbiyyatın milli ənənələrini qorumaqla yanaşı, daim yenilik və müasirlik uğrunda mübarizə apardığını, qadın azadlığı mövzusuna həssas münasibət bəslədiyini, çoxşaxəli ədəbi və ictimai fəaliyyəti boyunca xalqımızın maariflənməsi, onu cəhalətə, ətalətə sürükləyən məhdudiyyətlərdən azad olması yönümündə əzmkarlıqla çalışdığını bildirib.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin görkəmli dramaturqun bədii yaradıcılığını, ictimai fəaliyyətini daim yüksək qiymətləndirdiyini, Cəfər Cabbarlı ədəbi irsini qorunub saxlanılması, xatirəsinin əbədiləşdirilməsinə xüsusi qayğı ilə yanaşdığını vurğulayaraq, bu ənənənin cənab Prezident İlham Əliyev tərəfindən də uğurla dava etdirildiyini bildirib.
Tədbirdə İnkişaf Mərkəzinin “Bədii qiraət” və “Məktəb teatrı” dərnəklərinin üzvlərinin iştirakı ilə Cəfər Cabbarlının “Firuzə” hekayəsi əsasında hazırlanan tamaşa nümayiş etdirilib şeirlərindən parçalar səsləndirilib.
Tədbirin sonunda xatirə şəkli çəkdirilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
“YÜK” – Orxan Fikrətoğlunun film ssenarisi (1-ci paylaşım)
Ölkəmizdə Kino ssenarilərini dərc edən bir mətbu orqan, dərgi yoxdur. Ümumən, son illərdə heç dramaturji kitablar da nəşr edilmir. Kinoşünaslıq, kinotənqid sahələri də öz qürub dövrünü yaşayır. Bu da kinomuzun inkişaf strategiyasının ziddinədir.
Hazırda həm Mədəniyyət Nazirliyinin, həm də Kino Agentliyinin reallaşdırmaq istədikləri geniş fəaliyyət spektrində bu nöqsanların aradan götürülməsi də aparıcı rol oynayır.
Bu günlərdə “Elm və təhsil” nəşriyyatı tərəfindən tanınmış kinodramaturq, yazıçı, Azərbaycan Kini Agentliyinin direktoru Orxan Fikrətoğlunun “Kinocizgilər” adlı kitabı işıq üzü gördü. Kitabda həm tammetrajlı, həm qısametrajlı bədii və sənədli film ssenariləri, ekran həlli üçün uyğunlaşdırılmış qısa hekayələr və novellalar yer alıb.
Oxucularımızın “Kinocizgilər” kitabındakı yazılarla tanışlığı davam edir. Xüsusən, kino sahəsi ilə maraqlananlar üçün, gənc ssenaristlər və rejissorlar üçün düşünürük ki, bu dərclər faydalıdır.
YÜK
Tammetrajlı bədii filmin ssenarisi
Daşkəsən qızıl mədəninin daş tağlı tuneli statik planda monumental abidəni xatırladır.
Pas atmış dəmir relslərin üstüylə tunelin çıxışına doğru gələn qatar sərt döngənin arxasında görünməsə də, səsi eşidilməkdədir.
Gələn qatarın yeli dəmir relslərin kənarında qızaran tənha lalə çiçəyini mazutdan qaralmış torpağa tərəf əyir. Lalənin qəddi əyilsə də, qırılmır.
Tunelin içində yanıb-sönən işıq dəmir relslərin gah üstünə düşüb onları parıldadır, gah da ətrafa yenə zülmət qaranlıq çökür.
Nəhayət, küləyi laləni əymiş üstüaçıq qatar-vaqoncuq da görünür.
Mədən fəhlələri vaqoncuğun içində ayaq üstə dayanıblar. Onlar gecə növbəsindən geriyə, fəhlə baraklarına doğru qayıdırlar.
İri planda yorğun, eyni zamanda sərt fəhlə üzləri görünür. Vaqoncuğun içindəki fəhlələrin arasında Elşad da var. Ancaq onun üzündə canlı insan işığı oynaşır. Digər fəhlələr sankı tunc heykəllərdir. Əyinlərindəki mədənçi geyiminə, üzlərinə, saçlarına hopmuş qızılı tozun altından ancaq kirpiklərinə qədər qızılı rəngə boyanmış diri gözləri görünür.
Elşad əlindəki telefona baxır.
O, ciddi və sərt fəhlələrdən seçilir. Onlardan yaşca da çox kiçikdir. Əsgərlikdən yeni qayıdıb. Əynindəki kiteli də oradan yadigardır.
Yanında dayanmış fəhlə Elşaddan: – Bir xəbər yoxdur? – soruşur.
Elşad “Yox” bildirən hərəkətlə başını yellədir.
Həmin fəhlə: – Pənah Allaha! – deyir.
Vaqoncuq tuneldən gün işığına çıxır.
Vaqoncuğu daşıyan kiçik parovoz fəhlə baraklarının qarşısında dayanır.
Fəhlələr vaqoncuqdan bir-bir düşüb fəhlələr üçün tikilmiş xüsusi baraklara daxil olurlar.
Elşad da vaqoncuqdan düşüb səyyar fəhlə hamamının qapısından içəri keçir.
Elşad tələskənliklə iş paltarlarını soyunub dəhlizdə sıra ilə düzülmüş duş kabinlərdən birinin içinə girir.
Duş kabinlərin arxa divarında göy üzünə açılan iri nəfəsliklər var.
Elşad kranın puçunu burub çiləkdən axan suyun altına girir.
Su Elşadın üzündən, çiyinindən üzüaşağı süzülür.
Elşad suyun altında dayanıb nəfəslikdən görünən göy üzünü görür.
Göyün üzündə pəncərədən və çiləydən axan suyun şırıltısından səsləri eşidilməyən hərbi təyyarələr uçur.
Suyun yaxından eşidilən şırıltılı səsi təyyarələrin səsini Elşad üçün eşidilməz etsə də, göydə yaşanan real gərginlik və hərb xofu onun gözlərində qorxu yaradır...
Elşad kranın puçunu burub suyu bağlayır...
Elşad ayaqları üstə dikəlib nəfəsliyi açır.
Duş kabinin içinə havayla birlikdə təyyarə səsləri də dolur...
Göy üzündə uçan həmin hərbi təyyarələrin birinin içindən sıra ilə paraşütçülər atılır.
Paraşütçülərin göydə açılan paraşütləri uzaqdan ağ çiçəkləri xatırladır...
Paraşütçülərin sonuncusu Xaçbulaq yaylağının arxasındakı Ermənistan dağlarına endikdən sonra Elşad asılqandan asılmış can dəsmalını götürüb duş kabindən çölə çıxır.
***
Elşad sovet dövründən qalma köhnə “QAZ 69” markalı maşınının sükanı arxasındadır. O, işlədiyi Daşkəsən qızıl mədənlərindən Gəncə altında yerləşən qaçqın şəhərciyindəki evinə tərəf gedir.
Maşının radiosundan ənənəvi musiqi səsi gəlir. Qəfil musiqi kəsilir. Xəbərləri oxuyan qızın radiodalğaların xırıltısı altından boğuq səsi eşidilir: “Müdafiə Nazirliyinin verdiyi məlumata görə, müzəffər Azərbaycan Ordusu bu gün axşam saatlarında Ağdam şəhərinə daxil olub. Erməni hərbi birləşmələri şəhəri tərk ediblər. Ağdam Azərbaycan Milli Ordusunun tam nəzarəti altına keçib!”
Elşad eşitdiyi xəbərin həyəcanından maşının əyləcini basır.
Maşın yolun ortasında tükürpədici səs çıxara-çıxara əylənir.
Bir müddət sükandan əlini çəkmədən yerindəcə donub qalır.
Sonra maşının qapısını açıb aşağı enir.
Heç nə ifadə etməyən boş gözləri ilə sanki harasa uzağa baxır...
O, indicə eşitdiyi şad xəbərdən sanki reallığı itirib.
Yolla Azərbaycan və Türkiyə bayraqlarını əllərində tutmuş sərnişinlərlə dolu, müxtəlif markalı maşınlar onun saxladığı maşının sağından və solundan “Qarabağ, Qarabağ!” qışqıra-qışqıra keçib gedirlər.
Elşad bir az toxtayandan sonra yenidən maşına minir.
O, bir müddət sükanın arxasında keyimiş halda oturur.
Əl telefonuna uzun-uzadı gələn zəng səsi sanki onu yuxudan ayıldıb reallığa qaytarır.
Nəhayət, o, yuxudan ayılıbmış kimi, əlini cibinə salıb cib telefonunu çıxarır.
Əlləri əsə-əsə telefonun ekranına baxır.
Telefonun ekranında əlli beş-altmış yaşlı bir kişinin şəkli görünür. Həmin şəkli iri planda biz də görürük. Çalınan zəngdən telefonun titrəməsi ekranda görünən kişinin şəklini də sanki titrədərək canlandırır. Bu qəribə effektdən bircə anlıq ürpənən Elşad tələm-tələsik telefonun düyməsini barmağıyla basıb qulağına tutur.
Elşad ona zəng vurmuş adamı dinləyir.
Sonra: “Sənin də gözün aydın olsun! Yəqin, sabah! Sağ ol... Mən də!” – deyir.
Danışığını bitirsə də, Elşad telefonu hələ bir neçə saniyə qulağından çəkmir.
Sonra nə düşünürsə, telefonu qabaq oturacağın üstünə atıb mühərriki işə salır.
Maşını yerindən tərpədib uzaqdan görünən işıqlara tərəf yol alır...
***
Gəncə altı. Qaçqın şəhərciyi.
Evləri sıra ilə düzülü, tipik qaçqın şəhərciyinin yuxarı nöqtədən ümumi görüntüsü.
Şəhərciyin, demək olar ki, bütün sakinləri çöldədirlər. Tonqallar qalanıb. Küçədə samovarlar qaynadılır. Kabab çəkilir. Sakinlər özləri çaldıqları müxtəlif alətlərin müşayiəti ilə “Yallı” rərsini ifa edirlər.
Uşaqlar hamıdan çox əylənirlər. Əllərində Azərbaycan bayrağı küçə boyu qaçırlar.
Qadınlar iri ləyənlərdən tanımadıqları adamlara belə şərbət paylayırlar.
Sıra ilə düzülmüş evlərin qarşısındakı maşın dayanacağına girib dayanan “QAZ 69” maşını.
Elşad maşından aşağı enir.
Ümumi bağçadan keçib geniş meydana çıxır.
Elşad sevinən insanların arasından yeyin-yeyin keçib evinə doğru gedir.
Bir qoca qarı Elşadın boynuna sarılıb üzündən öpür.
Elşad özü yaşında bir oğlanla əl tutub görüşür.
Nəhayət, düşərgədəki tipik evlərdən birinin qapısını açıb içəri keçir.
İçəri keçən kimi dəhlizdə oturub onun yolunu gözləyən anasını görür.
Anası Elşadı görən kimi ayağa qalxıb uşaqtək üstünə qaçır.
O, artıq yır-yığış edib. Evlərində olan-qalan nə varsa, dəhlizdəki iki meşin çantaya yığıb. Bayaq Elşadın telefonunun ekranında gördüyümüz yaşlı kişinin böyüdülüb qara ramkaya salınmış şəklini də əlində tutub, yola düşəcəyi anı gözləyir.
Anası Elşadın boynuna sarılıb hönkür-hönkür ağlayır. Göz yaşlarının arasından fürsət tapıb ağlaya-ağlaya sözlərini də Elşada deyir: – Bütün əşyalarımızı yığmışam. Səni gözləyirəm ki, çıxaq! Bacına zəng vurmuşam. Dedim, gələndə çörək də alsın. Birdən yolda acıyarsan!
Elşad: – Hara gedirik?
Ana: – Ağdama da... Hara gedəcəyik? Hospitala o qədər yaralı gətiriblər ki, bacın iki gecədir evə gəlmir. Ona sənin adından yalan demişəm. Demişəm, Elşad deyir ki, “Ağdama gedirik, tez gəlsin!” Sözümüz bir olsun ha, yalanımı çıxarma!
Elşad bir müddət susur.
Anası Elşadın boynunu buraxıb geri çəkilir. Dəhlizin divarına söykənib sual dolu gözləri ilə oğluna baxır.
Ana: – Getmirik?
Elşad: – Tələsmə, ay ana. Qoy görək hələ nə deyirlər. Oranın işığı, qazı nətərdi? Evimiz dururmu, durmurmu? Erməninin hamısı çıxıbmı?
Ana: – Nə işıq, a bala? Oranın qaranlığı da işıqlıdır. Bəxtin də dəyişəcək orda... görəcəksən. Gedən kimi səni orda evləndirəcəm!
Elşad: – Əvvəl qoy atamı aparıb orda yerbəyer eləyim. Sonra özümüz köçərik!
Ana: – Atanı?
Elşadın anası əlində tutduğu qara ramkadakı şəklə baxır. Şəkildəki kişini biz artıq Elşadın telefonunun ekranında görmüşük.
Elşad: – Ona söz vermişəm. Gözü yoldadır. Burda yeri narahatdır. Oranı istəyir!
Anası gözlərinin yaşını silir: – Bəxtəvar başına! Qafar məndən qabaq gedəcəkmiş Ağdama?
Elşad: – Ay ana!
Ana: – Yemək yeyəcəksən?
Elşad: – Toxam!
Ana qanı qaralmış halda keçib dəhlizin küncündəki kətilə əyləşir.
Başını aşağı salıb susur.
Elşad anasını küsdürdüyünü anlayır. Yaxınlaşıb qarşısında diz üstə oturur.
Başını anasının dizləri üstünə qoyur.
Elşad: – Küsmə, sən Allah... mənə Ağdamdan danış!
Ana başını yuxarı qaldırıb titrəyən əlləri ilə Elşadın saçlarını tumarlamağa başlayır: – Səndən küsmürəm ki, a bala... Allahdan küsürəm... Ağlımla başa düşürəm e, hələ getmək tezdir... ürəyim tələsir.
Elşad: – Elə mənim də!
Qapı açılır.
Elşadın bacısı sevincindən hoppana-hoppana içəri keçir.
Dəhlizdə oturmuş anasını və başını anasının dizləri üstünə qoymuş Elşadı görən kimi qapını belə bağlamadan qaça-qaça anası ilə qardaşına yaxınlaşır.
Elşadın bacısı da dizi üstə döşəməyə oturub başını anasının dizləri üstünə qoyur.
Ana hər iki uşağının saçlarını eyni qayğı ilə tumarlayır.
Elşad: – Bizə Ağdamın nağılını danış!
Elşadın bacısı: – Atamı ilk dəfə məktəbdə gördüyün günün nağılını danış...
Elşadın anası: – Ömrümüz başdan-ayağa nağıldı da elə... daha nə nağıl danışım?
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
Sözün gözəl olduğu yerə qədər gedən ŞAİR
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalı Paşa Talıblının xatirə yazısını təqdim edir
Böyük şairimiz Abbas Abdullanın (1940-2019) növbəti doğum günü oldu.
Yaddaşımın bir dövrü vardı ki, o dövr üçün o şəxs bütün şairlərin üstündən xətt çəkmişdi. O təkdi... ayrıca məktəb, ayrıca ədəbi era idi. O həm özü həm də başqasıydı!
Mənim də doğulduğum Kəpənəkçini ədəbiyyat xəritəsinə sala bildi. Sözün hələ də gözəl olduğu yerə qədər ədəbiyyatın ən uzun yolunu getdi.
Çox tanınmışların səsini boğdu.
...O dövr yaddaşımın ilk şairidi. O dövrdə Artur Rembonun "Sərxoş gəmi"sindən düşüb Onun "Sonsuzluğa gedən karvan"ına minənlər çox oldu.
Nobel mükafatı ala bilmədi, çətindi. Bu ödülün yaradıcılığına ekvivalent məbləğdə pul vəsaitini qoya bilməsə də, dünyanı cibinə qoydu... Və bu dünyanı alatoranından, sübhündən tutmuş qara çöldəki qaranlığa qədər təxəyyülündə quracaq ekzotik dünyanın "barısının, damının" tikintisinə xərclədi.
...Şeirlərinə çox bənzəyirdi, ya da əksinə, şerləri elə bil özüydü - sarı gülün sarısı kimi!
“Qəbirdə yatasıyam, üzüm dağlara dağlara” - deyən ədib şairimiz dağların həzz ilə qoşa doğulduğunun fərqində idi, çünki Borçalı dağlarıynan "dost-doğmaca qardaşıydı".
"Üzü dan yerinə"si var, "Ata yurdu" var, "Ağlı-qaralı dünya"sı var... nəyi yoxdu bu Kişinin?
Naxışı gətirmişdi... adını 60-80-ci illər ədəbiyyatımızın gerçək missiyasını çiynində aparan beş kişinin (birinci olmasa da) sırasına yaza bildi...
Naxış demişkən, yadıma Kordova məscidində 1200 sütundan birindəki mərmər naxışlar düşdü... O da sənətin, mədəniyyətin (bizim halda şerin) naxışlarıydı!
..Gəmisinə minə bilmədim, sahildəncə əl eləyə bildim!
..İndi də eləcə xatırlayıram - sarı gülün sarısı kimi!
...Onu tanıyandan sonra bildim ki, niyə şeri kağıza, papiruslara, arxiv künclərinə yazırlar, unudulmuş edamların kölgəsinə yox!
...Ondan danışırdım - Böyük Abbas Abdulladan!
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)
Qara Qarayev adına VI Respublika elmi-ifaçılıq müsabiqəsinə start verilib
Qara Qarayev adına VI Respublika elmi-ifaçılıq müsabiqəsinə start verilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalı AzərTAC-a istinadən xəbər verir ki, ümumilikdə müraciət edən 150-yə yaxın gənc ifaçıdan 67-si müsabiqənin ikinci turunda iştirak etmək hüququ qazanıb.
Professor Tərlan Seyidovun müəllif layihəsi əsasında həyata keçirilən müsabiqənin münsiflər heyətinin və təşkilat komitəsinin sədri Üzeyir Hacıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasının rektoru, SSRİ-nin və Azərbaycanın Xalq artisti, professor Fərhad Bədəlbəylidir.
Artıq 6-cı dəfədir həyata keçiriləcək elmi-ifaçılıq müsabiqəsinə Bakı şəhər məktəblərindən əlavə respublikanın Ağdam, Ağdaş, Bərdə, Biləsuvar, Gəncə, Goranboy, Göyçay, Quba, Qubadlı, Neftçala, Samux, Sumqayıt, Şamaxı, Şəki, Şirvan, Zaqatala və sair şəhər və rayonların musiqi təhsil müəssisələrindən 3 nominasiya üzrə gənc musiqiçilər qatılıblar.
İlk turda iştirakçılar ifa etdikləri əsərlər barədə elmi məruzə ilə çıxış edib və proqramın təfərrüatlı təhlili əsərlərdən seçilən fraqmentlər əsasında nümayiş olunub.
İkinci mərhələdə iştirakçı proqramı bütövlüklə ifa etməlidir.
Professor Tərlan Seyidovun müəllif layihəsi və birbaşa rəhbərliyi ilə 1983-cü ildən etibarən keçirilən elmi-ifaçılıq silsilə müsabiqələri ölkəmizin mədəni həyatında mühüm hadisə kimi yadda qalıb. 2010-cu ildə isə böyük bəstəkar Qara Qarayev adına Birinci Beynəlxalq elmi-ifaçılıq müsabiqəsi uğurla keçirilib və sədası ölkə hüdudlarından kənarda da marağa səbəb olub.
Bu kimi müsabiqələrin keçirilməsi gənc musiqiçilərin ifaçılıq bacarığı ilə yanaşı, nəzəri biliklərinin, habelə ifadəli nitq qabiliyyətlərinin hansı səviyyədə olmasını açıq aşkar nümayiş etdirməklə, həm də mövcud nöqsanlarla bağlı ölçü götürməkdə və yeni metodların hazırlanmasında yardımçı rolunu oynayır.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.05.2024)