Murad Vəlixanov, "Ədəbiyyat və İncəsənət"

Vətənə açılan yol

Azərbaycanın müstəqillik tarixində elə talelər var ki, onlar yalnız bir insanın deyil, bütöv bir xalqın yaddaşını ifadə edir. Birinci Qarabağ müharibəsində itkin düşmüş şəhid Ramiz Lətifov bu talelərdən biridir. Onun adı illərdir həm ağrı ilə, həm də qürurla çəkilir.

Ramiz Lətifov Vətən sevgisi ilə böyüyən, torpağın dəyərini anlayan gənclərdən idi. O, sakit bir həyat sürə, arzularını davam etdirə bilərdi. Lakin Qarabağda baş verən hadisələr onu seçim qarşısında qoydu. Bu seçim şəxsi həyatla Vətən borcu arasında idi. Ramiz tərəddüd etmədən Vətəni seçdi.

Müharibənin içində bir ad

Birinci Qarabağ müharibəsinin ən ağır dövrlərində Ramiz Lətifov Azərbaycan ordusunun əsgəri kimi döyüşlərdə iştirak etdi. Cəbhə xəttində hər gün ölümün kölgəsi dolaşırdı. Lakin bu qorxu gənc əsgərlərin iradəsini sındıra bilmirdi.

Füzuli istiqamətində gedən döyüşlər zamanı Ramiz Lətifov itkin düşdü. Həmin gündən etibarən onun taleyi haqqında dəqiq məlumat əldə olunmadı. O, döyüş meydanında yoxa çıxdı, lakin xalqın yaddaşından silinmədi.

İtkin şəhid olmağın ağrısı

İtkin şəhid anlayışı Azərbaycan cəmiyyətinin ən ağır yaralarından biridir. Bu, ailələr üçün nə yasdır, nə də qovuşma — bu, bitməyən gözləntidir. Ramiz Lətifovun ailəsi də illərdir bu gözlənti ilə yaşayır. Hər xəbər, hər ümid işartısı onların qəlbində yeni bir sual doğurur.

Lakin bu gözlənti ümidsizlik deyil. Bu, şəhidə olan inamın, Vətən uğrunda gedən yolun yarımçıq qalmadığına olan inancın göstəricisidir. Çünki Ramiz Lətifov itkin düşsə də, Vətən yolunda itmədi.

Tapılmayan məzar, Əbədi ad

Bu gün azad edilmiş torpaqlara baxanda, həmin torpaqların hər qarışında Ramiz Lətifov kimi igidlərin haqqı olduğunu anlayırıq. Onun məzarı bilinməyə bilər, amma adı Azərbaycan tarixində yaşayır.

Ramiz Lətifovun həyatı yarımçıq qaldı, lakin şəhidliyi tamamlandı. O, itkin düşməklə unudulmadı, əksinə, itkin şəhidlərimizin rəmzinə çevrildi. Onun taleyi bizə bir daha xatırladır ki, Vətən yalnız qələbələrlə deyil, adsız, məzarsız, lakin uca şəhidliklə qorunur.

Xatırlanmaq borcu

Ramiz Lətifovun adı yaşadıqca, itkinlik sadəcə bir termin olaraq qalacaq. Onun şəhidliyi isə nəsildən-nəslə ötürülən mənəvi dəyər olacaq. Çünki Vətən üçün itənlər heç vaxt yox olmur — onlar xalqın vicdanında əbədi yaşayır.

Unudulmazlıq

Ramiz Lətifovun taleyi bir insanın yoxluğu ilə ölçülmür. O, Birinci Qarabağ müharibəsinin sükut içində qalan, amma vicdanlarda danışan adlarından biridir. Onun itkinliyi bir ailənin ağrısı olduğu qədər, bir xalqın yaddaş yüküdür. Bu yük ağırdır, lakin şərəflidir.

Bu gün biz Ramiz Lətifovun məzarını tanımaya bilərik, amma onun yolunu tanıyırıq. O yol Vətənə aparan, qürurla başa çatan yoldur. İtkin düşmək onun adını tarixdən silmədi — əksinə, şəhidliyini daha da ucaltdı.

Ramiz Lətifov və onun kimi itkin şəhidlər Azərbaycan xalqının səssizqəhrəmanlarıdır. Onlar tapılmasa da, unudulmayacaq. Çünki Vətən üçün itənlər heç vaxt yox olmur — onlar xalqın yaddaşında, torpağın ruhunda əbədi yaşayır.

Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(12.01.2026)