İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Siqurni Uiver (Sigourney Weaver) — əsl adı Syuzan Aleksandra Uiver (Susan Alexandra Weaver) olan məşhur amerikalı aktrisadır. O, xüsusilə fantastika və elmi-fantastika filmlərində yaratdığı güclü qadın obrazları ilə kino tarixində özünəməxsus yer tutur.
Uiver 14 yaşında olarkən “The Great Gatsby” romanındakı Sigourney adlı obrazdan təsirlənərək bu adı istifadə etməyə başlayıb. Anası ingilis aktrisası Elizabeth Inglis, atası isə NBC-nin tanınmış televiziya rəhbərlərindən Sylvester “Pat” Weaver idi.
Kino karyerasının başlanğıcı
Uiverin ilk kino çıxışı “Annie Hall” (1977) filmində kiçik rolla olub. Lakin onun dünya şöhrətinə gedən yolu 1979-cu ildə Ridli Skottun “Alien” filmindəki Ellen Ripley obrazı ilə başlayıb. Ripley obrazı onu sadəcə məşhur aktrisaya çevirmədi — kino tarixində qadın aksiyon qəhrəmanı anlayışının formalaşmasında mühüm rol oynayıb. Uiver bu obrazı daha sonra bir neçə dəfə canlandırıb.
Ən məşhur filmləri
“Alien” (1979) — Ellen Ripley
“The Year of Living Dangerously” (1982) — təhlükəli siyasi mühitdə keçən dram
“Ghostbusters” (1984) — Dana Barrett
“Aliens” (1986) — Ellen Ripley
“Working Girl” (1988) — Katharine Parker
“Gorillas in the Mist” (1988) — Dian Fossey
“Ghostbusters II” (1989) — Dana Barrett
“Alien 3” (1992) — Ellen Ripley
“Death and the Maiden” (1994)
“Copycat” (1995)
“Alien: Resurrection” (1997) — Ellen Ripley
“The Ice Storm” (1997)
“Galaxy Quest” (1999)
“A Monster Calls” (2016)
“Avatar” (2009) — Dr. Grace Augustine
“Avatar: The Way of Water” (2022) — Kiri və Dr. Grace Augustine ilə əlaqəli rollar.
“Alien” və Ellen Ripley
Siqurni Uiverin ən məşhur obrazı şübhəsiz ki, Ellen Ripleydir. 1979-cu ildə çəkilmiş “Alien” filmində Ripley kosmos gəmisində ölümcül yadplanetli ilə mübarizə aparır. 1986-cı ildə “Aliens” filmindəki performansı Uiverə “Ən yaxşı qadın aktyor” nominasiyasında ilk “Oskar” namizədliyini qazandırdı. Daha sonra o, “Alien 3” və “Alien: Resurrection” filmlərində də Ripley roluna qayıdıb.
“Gorillas in the Mist” və “Working Girl”
1988-ci il Uiverin karyerasının ən uğurlu illərindən biri olub. O, “Gorillas in the Mist” filmində məşhur primatoloq Dian Fosseyni, “Working Girl” filmində isə Katharine Parker obrazını canlandırıb. Hər iki roluna görə “Oskar”a namizəd göstərildi və həmin il iki “Qızıl Qlobus” qazanıb.
2009-cu ildə Ceyms Kemeronun “Avatar” filmində Dr. Grace Augustine obrazını canlandırıb. Daha sonra “Avatar” kainatına qayıtdı və “Avatar: The Way of Water” (2022) filmində yeni obrazla tamaşaçı qarşısına çıxıb.
Siqurni Uiver karyerası ərzində üç dəfə “Oskar”a namizəd olub. O, həmçinin BAFTA, Qızıl Qlobus və digər nüfuzlu mükafatların laureatıdır. 2024-cü ildə Venesiya Film Festivalında fəxri “Qızıl Şir” mükafatına layiq görülüb. Siqurni Uiverin kino tarixindəki ən böyük xidmətlərindən biri qadın qəhrəman obrazlarının dəyişməsinə təsiri hesab olunur.
Ellen Ripley obrazı fiziki cəhətdən güclü olmaqla yanaşı, ağıllı, soyuqqanlı və təhlükəli vəziyyətlərdə qərar qəbul edə bilən bir qəhrəman kimi təqdim edilib. Bu səbəbdən Ripley sonrakı aksiyon və fantastika filmlərində qadın obrazları üçün nümunəyə çevrilib
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(08.10.2026)
