İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Martin John Christopher Freeman, 8 sentyabr 1971-ci ildə İngiltərənin Hempşir qraflığının Aldershot şəhərində anadan olmuş ingilis aktyor, komediyaçı və rejissordur. O, xüsusilə “The Office”, “Sherlock”, “The Hobbit” trilogiyası və “Fargo” kimi layihələrdəki rolları ilə dünya şöhrəti qazanıb.
Martin Freeman beş uşaqlı ailənin ən kiçiyi olub. Atası Geoffrey Freeman dəniz zabiti, anası Philomena isə dövlət qulluqçusu idi. Atasını hələ uşaq ikən itirib. Gənclik illərində Central School of Speech and Dramada təhsil alıb. Aktyorluğa başlamazdan əvvəl onun həyatı yalnız teatrla bağlı olmayıb.
Müxtəlif sahələrdə çalışıb və peşəkar aktyorluğa tədricən keçib. Freemanın karyerasında mühüm dönüş nöqtələrindən biri Britaniya serialı “The Office” olub. O, burada Tim Canterbury obrazını canlandırıb. Tim sakit, zarafatcıl, lakin işindən və həyatından narazı bir ofis işçisi kimi təqdim olunub.
Freeman obrazın həm komik, həm də emosional tərəflərini çox təbii şəkildə göstərərək böyük tamaşaçı rəğbəti qazanıb. Onun ən məşhur rollarından biri BBC-nin “Sherlock” serialındakı Dr. John Watson obrazıdır. Serialda Watson müharibədən qayıtmış keçmiş hərbi həkimdir və sonradan Sherlock Holmes ilə tanış olub.
Freeman bu obrazı yalnız Sherlock-un köməkçisi kimi deyil, müstəqil xarakterə, emosiyalara və mənəvi prinsiplərə malik bir insan kimi təqdim edib. Sherlock serialında Benedict Cumberbatch Sherlock Holmes rolunu oynayıb. Freeman və Cumberbatch arasındakı ekran kimyası serialın ən güclü cəhətlərindən biri hesab olunub.
Bu rol Freeman-a Primetime Emmy mükafatı qazandırıb. 2012-ci ildə Martin Freemanın karyerasında daha böyük bir mərhələ başlayıb. O, Peter Jacksonın “The Hobbit” trilogiyasında Bilbo Baggins obrazını canlandırıb. The Hobbit: An Unexpected Journey
Bilbo sakit və rahat həyat yaşayan hobbitdir. Lakin Gandalf və Thorin Oakenshieldin rəhbərlik etdiyi səfərə qoşulduqdan sonra onun həyatı tamamilə dəyişib. Freeman Bilbonu klassik “qəhrəman” formasında deyil, qorxuları olan, tərəddüd edən, lakin hadisələr nəticəsində cəsarətini kəşf edən adi bir insan kimi oynayıb.Bu xüsusiyyət onun Bilbo obrazını xüsusilə sevilən etdi.
2014-cü ildə Freeman “Fargo” serialının ilk mövsümündə Lester Nygaard rolunu oynayıb. Bu rol onun əvvəlki komediya obrazlarından ciddi şəkildə fərqlənirdi. Lester əvvəlcə özünə güvəni az olan, sakit və uğursuz bir sığorta satıcısı kimi görünüb. Lakin hadisələrin gedişində onun xarakterində qorxulu dəyişiklik baş verib.
Freeman bu rolda aktyorluq diapazonunun yalnız komediya ilə məhdudlaşmadığını nümayiş etdirib. Martin Freeman Marvel filmlərində də çəkilib. O, Everett K. Ross obrazını canlandırıb. Obraz ilk dəfə “Captain America: Civil War” filmində meydana çıxıb. Daha sonra “Black Panther” və digər Marvel layihələrində də rol alıb. Black Panther filmində onun obrazı Wakanda hadisələri ilə əlaqəli CIA agentidir.
Digər mühüm filmləri
Martin Freemanın iştirak etdiyi əsas layihələr arasında:
- Love Actually — John
- The Hitchhiker's Guide to the Galaxy — Arthur Dent
- Hot Fuzz — Met Chief
- The World's End — Oliver Chamberlain
- Cargo — Andy Rose
- Black Panther — Everett K. Ross
- Captain America: Civil War — Everett K. Ross
- Operation Fortune: Ruse de Guerre
- Confessions of a Dangerous Mind
- The Responder — Chris Carson
Aktyorluq üslubu
Freemanın əsas üstünlüklərindən biri minimalist və təbii aktyorluğudur. O, çox vaxt obrazın emosiyasını böyük jestlərlə deyil, baxışları, səs tonu, üz ifadəsi və kiçik reaksiyalarla göstərib. Onun yaratdığı personajlarda tez-tez belə xüsusiyyətlərə rast gəlinir:
- adi və sakit görünüş;
- güclü daxili konflikt;
- quru və incə yumor;
- emosiyaları gizlətmək;
- gözlənilməz anda sərtləşmək;
- xarakterin hadisələr nəticəsində dəyişməsi.
Məhz buna görə Freeman həm komediya, həm dram, həm detektiv, həm də triller janrlarında uğurlu ola bilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(08.09.2026)
