Fatimə Məmmədova, 

"Ədəbiyyat və incəsənət" portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

Əgər xatirələri satmaq mümkün olsaydı, mən satardım. Həm də elə satardım ki, qarşılığında heç nə istəməzdim. Nə pul, nə minnət, nə də başqa bir əvəz. Yetər ki, onlar məndən uzaqlaşsın. Yetər ki, bir gün o xatirələr məni gecənin yarısında oyatmasın. Yetər ki, küçədə təsadüfən eşitdiyim bir mahnı, gördüyüm bir küçə, məni yenidən keçmişə qaytarmasın.

İnsanlar deyirlər ki, xatirələr insanın ən böyük sərvətidir. Mən buna artıq  tam inanmıram. Çünki hər sərvət insanı zəngin etmir. Elə xatirələr var ki, insanı yaşatmır, əksinə, içindən yavaş-yavaş öldürür. Bəzən bir an yaşayırıq və elə bilirik ki, o an həmişə gözəl qalacaq. Yanımızdakı insanlar həmişə bizimlə olacaq, bizə verdikləri sözləri tutacaqlar, bizi heç vaxt incitməyəcəklər. Amma zaman keçir. İnsanlar dəyişir. Bəzən isə dəyişən insanlar yox, onları görmək istədiyimiz tərəf olur. Sonra bir gün oturub düşünürsən. Bir il keçir, iki il keçir, üç il keçir... O insanları xatırlayırsan və birdən anlayırsan ki, sən onları heç vaxt olduğu kimi görməmisən. Sən onların olmaq istədiyin insanları sevmisən. Halbuki onlar sənə qarşı çoxdan dəyişmiş, çoxdan uzaqlaşmışdılar. İllər keçir, amma sən yenə həmin xatirələrə sarılırsan. Özünü aldadırsan ki, onlar gözəldir. Amma əslində sən xatirəyə yox, itirdiyin ümidə bağlanırsan.

Məncə, hər xatirə qorunmağa layiq deyil. Çünki xatirə yalnız keçmişdə yaşanmış bir hadisə deyil. Xatirə həm də o hadisənin içində olan insanlardır. Əgər o insanlar sənə xəyanət ediblərsə,  onda niyə o xatirəni müqəddəs hesab etməlisən? Mən belə xatirələri satardım. Hətta elə satardım ki, pulunu da almazdım. Çünki bəzi şeylərdən qazanc əldə etmək yox, onlardan xilas olmaq vacibdir. Mən artıq anlamışam ki, keçmişə həddindən artıq bağlı olmaq insanı yaşatmır. Əksinə, onu yaşamadığı günlərin içində həbs edir.

İnsan hər şeyi bağışlaya bilər, amma hər şeyi ömrünün sonuna qədər daşımağa məcbur deyil. Mən keçmişimdə elə insanlar tanımışam ki, bir vaxtlar onları itirməkdən qorxmuşam. Amma zaman mənə göstərdi ki, insan bəzən kimisə yox, onun haqqında qurduğu xəyalları itirir. Ən ağır itki də budur. Çünki sən insanı yox, onun səndə yaratdığı hissi, ona aid etdiyin gözəllikləri, birlikdə qurduğun gələcəyi itirirsən.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(23.06.2026)